İstanbul Boğazı’ndaki ticari gemi kazalarının karar ağacı yöntemiyle analizi
Öz
Bu çalışmada İstanbul Boğaz bölgesi olarak İstanbul Gemi Trafik Hizmetlerinin kapsama alanına giren Türkeli, Kandilli, Kadıköy ve Marmara sektörlerinde 2001-2016 yılları arasında meydana gelen ticari gemi kazaları incelemeye tabi tutulmuştur. Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı Ana Arama Kurtarma Koordinasyon Merkezi (AAKKM) veri tabanındaki kaza kayıtlarına uygulanan filtrelemeler sonucunda 500 groston üzeri ticari yük gemilerinin karıştığı 535 adet gemi kazası analiz edilmiştir. Belirtilen sektörlerde meydana gelen ticari yük gemi kazaları Ki-kare Otomatik Etkileşim Dedektörü (CHAID) karar ağacı yöntemi ile incelenmiştir. CHAID karar ağacı yöntemi sınıflandırma ve büyük veri kümelerinden anlamlı kurallar çıkarmada en yaygın kullanılan karar ağacı algoritmalarından biridir. CHAID karar ağacı yöntemi icra edilerek ticari yük gemilerinde meydana gelen kazaların tipi (çatışma/çatma, karaya oturma ve diğer) ile gemi faktörleri (gemi tipi, gemi boyu, gemi tonajı, gemi yaşı, gemi bayrağı, gemi yüklülük durumu), zaman faktörleri (kaza zamanı ve kaza mevsimi) ve diğer faktörler (kazanın meydana geldiği sektör, kaza nedeni ve gemiye pilot alınması durumu) arasındaki ilişki incelemeye alınmıştır. Kazanın meydana geldiği sektör, gemide pilot bulunması durumu, gemi tipi ve kaza zamanı kaza tipini etkileyen en önemli girdi değişkenleri olarak bulunmuştur. Veri setine uygulanan Karar Ağacı yöntemi sonucuna göre Kadıköy sektöründe meydana gelen kazaların % 86 olasılıkla çatışma/çatma, Kandilli veyahut Marmara sektörlerinde meydana gelen kazaların % 48 olasılıkla çatışma/çatma ve Türkeli sektöründe ise kazaların % 36 olasılıkla çatışma/çatma ve diğer kaza tipleri ile sonuçlandığı görülmüştür.
Anahtar Kelimeler
References
- Akten, N. (2003). The Strait of Istanbul (Bosphorus): The seaway separating the continents with its dense shipping traffic. Turkish J. Marine Sciences, 9(3), 241-265.
- Althuwaynee, O. F., Pradhan, B., Lee, S. (2016). A novel integrated model for assessing landslide susceptibility mapping using CHAID and AHP pair-wise comparison. International Journal of Remote Sensing, 37(5), 1190-1209. https://doi.org/10.1080/01431161.2016.1148282
- Bayar, N., Özüm, S., Yılmaz, H. (2008). Analysis of Accidents in Istanbul Strait. http://web.deu.edu.tr/maritime/imla2008/Papers/43.pdf Erişim Tarihi: 15.04.2020
- De Oña, J., López, G., Abellán, J. (2013). Extracting decision rules from police accident reports through decision trees. Accident Analysis & Prevention, 50, 1151-1160. https://doi.org/10.1016/j.aap.2012.09.006
- Deniz Ticareti İstatistikleri (2018) Filo, Denizyolu Taşıma, Teşvik, Gemi Sanayi, Gemi Denetim, Türk Boğazları Geçiş İstatistikleri. https://denizcilik.uab.gov.tr/uploads/pages/yayinlar/deniz-ticaret-2018-istatistikleri.pdf Erişim Tarihi: 15.03.2020
- Díaz-Pérez, F.M., Bethencourt-Cejas, M. (2016). CHAID algorithm as an appropriate analytical method for tourism market segmentation. Journal of Destination Marketing & Management, 5(3), 275-282. https://doi.org/10.1016/j.jdmm.2016.01.006
- Ece, N.J. (2011). İstanbul Boğazı’nda Meydana Gelen Deniz Kazalarının İncelenmesi ve Analizi. Dokuz Eylül Üniversitesi Denizcilik Fakültesi Dergisi, 3(2), 37-59. Ece, N.J. (2016). Kılavuzluk Hizmetlerinin Deniz Emniyetine Katkısı: İstanbul Boğazı’nda Kazaya Karışan Gemiler İle Kılavuz Kaptan Almaları Arasındaki İlişkinin Analizi. Journal of ETA Maritime Science, 4(1), 3-21.
- Erol, S., Başar, E. (2015). The analysis of ship accident occurred in Turkish search and rescue area by using decision tree. Maritime Policy & Management, 42(4), 377-388. https://doi.org/10.1080/03088839.2013.870357
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Maritime Engineering
Journal Section
Research Article
Publication Date
October 21, 2020
Submission Date
June 1, 2020
Acceptance Date
July 15, 2020
Published in Issue
Year 1970 Volume: 4 Number: 1